Powrót

Czy zwierzęta mają prawa?

Relacje pomiędzy człowiekiem a światem zwierząt są bardzo skomplikowane. Z jednej strony człowiek stanowi część tego świata, z drugiej - ludzkość od wieków eksploatowała zwierzęta, wykorzystując je do pracy lub jako pożywienie. Czy przyszedł czas na objęcie zwierząt ochroną prawną? Czy można mówić o prawach zwierząt w podobny sposób, jak mówimy o prawach człowieka? Na zajęciach spróbujemy zastanowić się nad tą trudną kwestią.

Cele

Po zajęciach uczniowie powinni umieć:

Środki dydaktyczne

1. Tekst "Ustawa o ochronie zwierząt. Piekło dla tuczonych gęsi"

2. Przyczyny złego traktowania i zabijania zwierząt

3. Światowa Deklaracja Praw Zwierzęcia

4. Tabela "Prawa człowieka i prawa zwierzęcia"

5. Argumenty w debacie o prawach zwierząt

6. Tekst "Ochrona słabszych to także ochrona zwierząt"

7. Tekst "Prawa dla zwierząt"

8. Przykazania dla lobbystów

9. Projekt "Zakładamy szkolne lobby na rzecz ochrony zwierząt".

Przebieg zajęć

1. Rozdaj uczniom artykuł "Ustawa o ochronie zwierząt. Piekło dla tuczonych gęsi" (materiał pomocniczy nr 1), poleć uważne jego przeczytanie oraz przygotowanie odpowiedzi na zamieszczone pod tekstem pytanie. Powiedz uczniom, że notatka z "Gazety Wyborczej" pochodzi z okresu gorących sporów o kształt nowej ustawy w roku 1996. Obecnie ustawa została już przegłosowana w Sejmie i z jej postanowieniami uczniowie zapoznają się w dalszej części zajęć.

2. Poproś uczniów o podanie przykładów złego traktowania zwierząt. Zapisz je na tablicy, a następnie przy pomocy uczniów spróbuj w każdym przypadku określić przyczyny tego zjawiska (porównaj: materiał pomocniczy nr 2).

3. Zastanów się wspólnie z uczniami nad sposobem traktowania zwierząt przez człowieka. Z jednej strony człowiek od niepamiętnych czasów eksploatował je, z drugiej strony ludzie wchodzili z nimi w bliskie, psychologiczne relacje, traktując jak przyjaciół czy nawet członków rodziny. Współcześnie, choć mięso zwierząt stanowi dużą część produkowanej przez człowieka żywności, wielu ludzi z własnej woli powstrzymuje się od jedzenia mięsa. Na początku lat osiemdziesiątych protesty przeciwko doświadczeniom firm kosmetycznych, które testowały swoje produkty wkraplając je do oczu królików, zainicjowały burzliwie rozwijający się ruch na rzecz praw zwierząt. Jego aktywiści twierdzą, że zwierzęta - podobnie jak ludzie - posiadają prawa.

4. Poinformuj uczniów, że sposób traktowania zwierząt stał się także przedmiotem zainteresowania rządów poszczególnych państw i organizacji międzynarodowych, a w Europie i w Stanach Zjednoczonych od pewnego czasu podejmuje się próby "zhumanizowania" metod eksploatacji zwierząt. Przykładem takiej działalności są m.in. przyjęte przez Radę Europy dokumenty:

- Europejska Konwencja o Ochronie Zwierząt podczas Transportu Międzynarodowego (1968 r.);

- Europejska Konwencja o Ochronie Zwierząt Rzeźnych (1979). (Jeśli dysponujesz tymi lub podobnymi dokumentami, możesz je uczniom pokazać.)

5. Rozdaj uczniom tekst Światowej Deklaracji Praw Zwierzęcia (materiał pomocniczy nr 3). Przed lekturą poproś o przypomnienie, jakiego typu organizacją jest UNESCO. Wyjaśnij, że deklaracje stanowią swego rodzaju akty dobrej woli, a zawarte w nich postanowienia są sformułowane na tyle ogólnie, by nie wchodzić w konflikt z prawodawstwem i obyczajami krajów zrzeszonych w danej organizacji. Deklaracja nie zawiera ponadto przepisów wykonawczych, które umożliwiłyby egzekwowanie jej przestrzegania.

6. Poleć uczniom, aby na podstawie przeczytanego tekstu odpowiedzieli na następujące pytania:

a) czy w dokumencie jest zawarta definicja zwierzęcia?

b) jaką relację pomiędzy człowiekiem a zwierzęciem ustanawia Deklaracja?

c) z którymi stwierdzeniami zawartymi w Deklaracji zgadzasz się, a które wywołały twoje wątpliwości?

7. Rozdaj uczniom Powszechną Deklarację Praw Człowieka i poproś, by po jej przestudiowaniu porównali zawarte w niej prawa z prawami ujętymi w Światowej Deklaracji Praw Zwierzęcia. Wspólnie wypełnijcie tabelę (materiał pomocniczy nr 4).

8. Wyjaśnij uczniom, że koncepcja praw zwierząt jest ciągle żywo dyskutowana. Podnoszone są liczne problemy prawne i etyczne. Zaproponuj uczniom debatę z podziałem na dwie grupy: zwolenników wprowadzenia tych praw i przeciwników (wykorzystajcie materiał pomocniczy nr 5). Zaadaptuj na potrzeby tej dyskusji zasady prowadzenia debaty z lekcji "Czy państwo jest potrzebne?"

9. Zaproponuj uczniom przyjrzenie się, co dla ochrony praw zwierząt robi się w Polsce. Poproś o lekturę materiałów pomocniczych nr 6, 7.

10. Jeśli ochrona zwierząt okaże się na tyle ważnym zagadnieniem dla uczniów, że wyrażą oni pragnienie praktycznego zajęcia się nią w swoim środowisku lokalnym, zaproponuj im zorganizowanie lobby (materiał pomocniczy nr 9). Przed rozpoczęciem realizacji projektu zapoznaj uczniów z przykazaniami lobbysty (materiał pomocniczy nr 8).

Pojęcia i terminy

*prawa zwierząt *lobby *lobbista *Światowa Deklaracja Praw Zwierząt *Ustawa o ochronie zwierząt *Europejska Konwencja o Ochronie Zwierząt Podczas Transportu Międzynarodowego *Europejska Konwencja o Ochronie Zwierząt Rzeźnych

Literatura uzupełniająca

1. Explanatory Report on the European Convention for the Protection of Animals for Slaughter, 1979

2. James M. Jasper, Dorothy Nelkin, The Animal Rights Crusade, New York 1992

3. Tom Regan, The Thee Generation. Reflections on the Coming Revolution, Philadelphia 1991

4. Tom Regan, The Struggle for Animal Rights, 1987

5. Evelyn B. Pluhar, Beyond Prejudice, Durham 1995

6. Peter Singer, Animal Liberation, New York 1990

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 1

Ustawa o ochronie zwierząt. Piekło dla tuczonych gęsi

Z przygotowywanej ustawy o ochronie zwierząt głosami posłów koalicji został wykreślony zakaz tuczu gęsi na stłuszczone wątroby. Ptaki nadal będą popełniały samobójstwa z bólu, hodowcy będą zarabiali pieniądze, a ekolodzy zapowiadają radykalizację protestów.

W zeszłym roku projekty ustawy o ochronie praw zwierząt - poselski oraz Unii Wolności - trafiły do specjalnej podkomisji. Obydwa zabraniały niehumanitarnych metod hodowli - m.in. tuczu gęsi i kaczek na otłuszczone wątroby, z których robi się pasztety strasburskie. Nie zezwalały też na doświadczenia na zwierzętach (poza naukowymi).

Tymczasem w trakcie kończących się właśnie prac podkomisji wykreślono zakazy niehumanitarnych metod tuczu. Zezwolono na doświadczenia, zapominając o słowie "naukowe".

Jeśli ustawa przejdzie w takiej formie, zradykalizujemy nasze działania - zapowiedzieli na wczorajszej konferencji ekolodzy z Klubu Gaja oraz Frontu Wyzwolenia Zwierząt.

- Zamiast zbliżać się do Europy, w której istnieją nowczesne ustawy chroniące zwierzęta, my się od niej oddalamy - mówił Jacek Bożek z Klubu Gaja. - Nie możemy pozwolić na to, żeby kaczki i gęsi cierpiały z nienaturalnie powiększonymi wątrobami. Taka wielka wątroba ugniata serce i płuca, często pęka, a zdarza się, że zwierzęta popełniają samobójstwa z bólu.

Większość poprawek akceptujących niehumanitarne sposoby hodowli i zabijania zwierząt przeszła głosami koalicji, szczególnie PSL, które reprezentuje interesy hodowców.

AWA

"Gazeta Wyborcza" 1996, nr 51(2041) z dnia 29 lutego

Które zapisy projektowanej ustawy o ochronie zwierząt stały się przedmiotem kontrowersji?

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 2

Przyczyny złego traktowania i zabijania zwierząt

Przyczyny te mogą być klasyfikowane na różne sposoby. Oto jedna z możliwości:

a) obyczajowość, kultura (w Hiszpanii odbywa się corocznie ponad dwa tysiące walk byków; walki psów stają coraz popularniejsze m.in. w Rosji);

b) potrzeby i nawyki żywieniowe;

c) potrzeby nauki i przemysłu (oblicza się, że w samych tylko Stanach Zjednoczonych wykonuje się corocznie doświadczenia na stu milionach rozmaitych zwierząt); ponad sto tysięcy młodych fok jest zabijanych każdego roku w marcu w Zatoce Św. Wawrzyńca z powodu pięknych futer);

d) polowania (ponad pół miliarda ludzi na całym świecie wciąż uprawia polowanie, przy czym dla wielu z nich stanowi ono podstawę egzystencji, corocznie zabija się około sto milionów dzikich ptaków, pięć milionów jeleni);

e) niczym nie uzasadnione okrucieństwo.

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 3

Światowa Deklaracja Praw Zwierzęcia

Uchwalona pod egidą UNESCO w dniu 15 X 1978 r. w Paryżu

Wstęp

Z uwagi na to, że każde zwierzę, jako istota żywa, ma prawa w sferze moralnej; że nieznajomość i nieuznawanie tych praw sprowadziły człowieka i prowadzą go nadal na drogę przestępstw przeciw naturze i zwierzętom; że uznanie przez gatunek ludzki prawa innych gatunków zwierzęcych do egzystencji stanowi podstawę do współistnienia wszystkich istot żywych; że człowiek dopuścił się zbrodni wytępienia wielu gatunków zwierzęcych i że nadal istnieje ta sama groźba; że poszanowanie zwierząt przez człowieka wiąże się z poszanowaniem ludzi między sobą i że już od najmłodszych lat należy uczyć człowieka obserwować, rozumieć, szanować i kochać zwierzęta

NINIEJSZYM OBWIESZCZA SIĘ

Art. 1. Wszystkie zwierzęta rodzą się równe i mają te same prawa do istnienia.

Art. 2. a) Każde zwierzę ma prawo do poszanowania.

b) Człowiek jako gatunek zwierzęcy, nie może rościć sobie prawa do tępienia innych zwierząt ani do ich niehumanitarnego wyzyskiwania. Ma natomiast obowiązek wykorzystania całej swej wiedzy dla dobra zwierząt.

c) Każde zwierzę ma prawo oczekiwać od człowieka poszanowania, opieki i ochrony.

Art. 3. a) Żadne zwierzę nie może być przedmiotem maltretowania i aktów okrucieństwa.

b) Jeśli okaże się, że śmierć zwierzęcia jest konieczna, należy je uśmiercać szybko, nie narażając na ból i trwogę.

Art. 4. Każde zwierzę, które należy do gatunku dzikiego, ma prawo do życia na wolności w swym naturalnym otoczeniu ziemnym, powietrznym lub wodnym oraz prawo do rozmnażania się. Każde pozbawienie wolności, choćby w celach edukacyjnych, jest pogwałceniem tego prawa.

Art. 5. a) Każde zwierzę, należące do gatunku, który żyje zazwyczaj w środowisku ludzkim, ma prawo żyć i rosnąć zgodnie z rytmem i warunkami życia i wolności właściwymi dla swego gatunku.

b) Każde zakłócenie tego rytmu i tych warunków przez człowieka w celach merkantylnych jest pogwałceniem tego prawa.

Art. 6. a) Każde zwierzę, które człowiek wybrał na swego towarzysza, ma prawo żyć tak długo, jak długo pozwala mu na to jego gatunkowi natura.

b) Porzucenie zwierzęcia jest aktem okrutnym i nikczemnym.

Art. 7. Każde zwierzę pracujące dla człowieka ma prawo do rozsądnego ograniczania czasu i intensywności pracy, do właściwego wyżywienia i wypoczynku.

Art. 8. a) Doświadczenia na zwierzętach, które wiążą się z cierpieniem fizycznym i psychicznym, są pogwałceniem praw zwierzęcia zarówno w przypadku doświadczeń medycznych, naukowych, handlowych, jak i wszystkich innych.

b) Należy w tym celu stosować i rozwijać metody zastępcze.

Art. 9. Jeżeli człowiek hoduje zwierzę w celach żywnościowych, należy je karmić, hodować, przewozić i uśmiercać nie narażając go na niepokój i ból.

Art. 10. a) Żadne zwierzę nie może być traktowane jako zabawka dla człowieka.

b) Wyzyskiwanie zwierząt na pokaz oraz widowiska z udziałem zwierząt narażają na szwank godność zwierzęcia.

Art. 11. Każdy akt, prowadzący do zabicia zwierzęcia bez koniecznej potrzeby, jest mordem, czyli zbrodnią przeciwko życiu.

Art. 12. a) Każdy akt prowadzący do uśmiercania dużej liczby zwierząt dzikich jest masowym morderstwem, czyli zbrodnią przeciwko gatunkowi.

b) Niszczenie i zatruwanie środowiska naturalnego sieje śmierć.

Art. 13. a) Zwierzę martwe należy traktować z poszanowaniem.

b) Sceny przemocy, której ofiarą padają zwierzęta, nie powinny mieć wstępu na ekrany kin i telewizji, chyba że jest to demonstracja zbrodni dokonywanych na zwierzętach.

Art. 14. a) Stowarzyszenia ochrony i opieki zwierząt powinny mieć przedstawicieli na szczeblu rządowym.

b) Prawa zwierząt powinny być ustawowo chronione tak jak prawa ludzi.

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 4

Prawa człowieka i prawa zwierzęcia

Specyficzne prawa, które zawiera wyłacznie Światowa Deklaracja Praw Zwierzęcia

Prawa zawarte w obu dokumentach

Specyficzne prawa, które zawiera wyłącznie Powszechna Deklaracja Praw Człowieka

   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 5

Argumenty w debacie o prawach zwierząt

PRZECIW

- Jeśli przyznamy prawa wszystkim zwierzętom, to czy zwalczanie pasożytów człowieka oraz upraw będzie sprzeczne z tymi prawami? Czy będziemy mówić o prawach bakterii, karaluchów, pcheł i wszy?

- Zwierzęta nie są w stanie wyrażać i bronić swoich interesów. Kiedy mówimy o prawach zwierząt, chodzi w gruncie rzeczy o relacje pomiędzy ludźmi.

- Człowiek od niepamiętnych czasów eksploatował świat zwierzęcy, budując swoją cywilizację. Gdybyśmy przestali jeść mięso i zabijać insekty i szkodniki, groziłyby nam głód, choroby i epidemie.

- Można wskazać filozoficzne i religijne podstawy praw człowieka - niemal wszystkie religie w jakiś sposób mówią o ludzkiej godności, z której można wywieść te prawa - jednak większość religii odmawia podobnej godności zwierzętom: tylko człowiek został uczyniony na podobieństwo Boga, a zwierzęta - do jego użytku (tak twierdził np. święty Tomasz z Akwinu). Również niektórzy wpływowi filozofowie (choćby Kartezjusz) twierdzili, że zwierzęta nie posiadają duszy nieśmiertelnej i w związku z tym przynależą do świata rzeczy.

- Wystarczy, że tak jak dotąd poszczególni ludzie będą opiekowali się poszczególnymi zwierzętami. Zbędne jest wprowadzanie zmian w prawodawstwie.

- Człowiek nie ma żadnych obowiązków wobec zwierząt.

- Tylko człowiek jest zdolny do refleksji moralnej.

- Tylko człowiek posiada inteligencję, posługuje się językiem, jest twórczy i racjonalny.

- Istnieje polskie ustawodawstwo chroniące zwierzęta przed ewentualnym okrucieństwem ich właścicieli, nie ma więc potrzeby tworzyć nowego.

ZA

- Niektóre wielkie religie zrównują de facto pozycję wszystkich istot żywych (buddyzm, dżinizm i do pewnego stopnia hinduizm). Także wybitni przedstawiciele innych religii mówli o braterstwie ludzi i zwierząt (np. św. Franciszek).

- Bardzo małe dzieci, ludzie starzy i zniedołężniali oraz niektórzy chorzy psychicznie są niezdolni do refleksji moralnej, posługiwania się mową i innych typowo ludzkich funkcji, a przecież nikt im w związku z tym nie odmawia praw przysługujących innym ludziom.

- Znane są rozliczne przypadki twórczego postępowania przedstawicieli świata zwierzęcego. Niektóre zwierzęta potrafią produkować proste narzędzia (małpy, szczury, słonie). Szympansy udało się nauczyć symbolicznego języka migowego - potrafiły one wyrażać swoje uczucia, często zbliżone do ludzkich.

- Delfiny są inteligentne.

- Badacze stwierdzili, że nawet bardzo głodne małpy nie atakują nigdy przedstawicieli swojego gatunku, a więc ich zachowania noszą znamiona zachowań moralnych, czego nie można powiedzieć o niektórych działaniach ludzkich.

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 6

Ochrona słabszych to także ochrona zwierząt

Postulaty zwiększenia ochrony zwierząt mieszczą się w nurcie ogólniejszym, charakterystycznym dla prawa naszych czasów, dotyczącym ochrony słabszych. W ramach tego nurtu umieścić należy postulaty dotyczące ochrony dzieci, kobiet, mniejszości różnego rodzaju (polityczne, religijne, etniczne), ochronę robotników-imigrantów, konsumentów, a także w pewnym zakresie, ochrony nie narodzonych przed szkodami spowodowanymi oddziaływaniem na organizm matki lekarstw czy chemikaliów (np. sprawa Coterganu).

Wrzucenie do ?jednego worka tak zrjednegożnicowanych kategorii ?słabszych? nie jest oczywiście jednoznaczne. Można się tu dopatrzeć wspólnej myśli opartej na założeniu, iż prawo jest winne ?słabszemu? więcej ochrony. Zaliczenie do tej kategorii zwierząt o tyle bywa uznawane za kontrowersyjne, że zwierzęta w myśl tradycyjnego, prawniczego ujęcia są uznawane za rzecz, a nie za podmiot prawa, mogący mieć jakiekolwiek prawa własne. Nie tak dawno, bo od 1990 roku w prawie niemieckim wprowadzono zmianę polegającą na tym, że wyraźnie powiedziano, iż zwierzę nie jest rzeczą - jakkolwiek stosuje się do niego (i to tylko ?odpowiednio?) przepisy o rzeczach. Dlatego też w prawie niemieckim - podobnie jak w polskim - nie można zapisać ulubionemu psu czy kotu majątku na wypadek śmierci. Jednakże zerwanie (u zachodnich sąsiadów) z przekonaniem, że zwierzę to po prostu rzecz, ma prawne skutki. Właściciel zwierzęcia jest znacznie bardziej ograniczony w swoich możliwościach czynienia użytku ze swojej własności, gdy idzie o zwierzęta, niż gdy chodzi o ?zwykłą ? rzecz. I tałaśnie zmiana w prawie niemieckim jest wyrazem wzrostu kultury i wrażliwości społecznej.

W naszym kraju wiadomości, iż ktoś w ogóle został ukarany za znęcanie się nad zwierzętami są ciągle traktowane jako ewenement. ?Życie Warszawy? donosiło swego czasu o wypadku skazania na 60 dni aresztu sprawcy bezmyślnego, chuligańskiego okrucieństwa wobec psa (cudzego zresztą), jako o jednym z pierwszych w Polsce wyroków pozbawienia wolności za znęcanie się nad zwierzętami. Zazwyczaj bowiem w takich sprawach zapadają wyroki opiewajace na karę grzywny. Czyn tego rodzaju jest wykroczeniem, a właściwą droga proceduralną - postępowanie przed kolegium. Tylko działanie ze "szczególnym okrucieństwem" powoduje możliwość ukarania pozbawieniem wolności.

I w społeczeństwie, i wśród prawników problem ochrony zwierząt jest traktowany z pewną pobłażliwością, na to nie zasługującą. To zapewne jest przyczyną, że ukaranie za znęcanie się nad zwierzętami jest tak rzadkie.

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 7

Prawa dla zwierząt

Uchwalona w piątek [23.06.1997] ustawa o ochronie zwierząt wprowadza zasadę, że zwierzę nie jest rzeczą i dlatego należy mu się poszanowanie, ochrona i opieka ze strony człowieka. Ustawa reguluje postępowanie nie tylko wobec zwierząt domowych (przewiduje np., że będzie można odebrać zwierzę temu właścicielowi, który się nad nim znęca), ale również wobec zwierząt gospodarskich, doświadczalnych, wykorzystywanych do celów rozrywkowych. Nie wolno będzie m.in. umyślnie okaleczać zwierzęcia doświadczalnego powodując jego cierpienie, transportować zwierząt w niehumanitarnych warunkach. Znęcaniem się nad zwierzęciem będzie również porzucenie go przez właściciela.

Posłowie zdecydowali o zakazie tuczu gęsi i kaczek na stłuszczone wątroby, choć przepis ten będzie obowiązywał dopiero od 1999 roku.

W Polsce nie będzie też wolno organizować walk psów, byków i kogutów. Posłowie nie zgodzili się natomiast na wprowadzenie zakazu polowania z ptakiem drapieżnym. Ustawa przewiduje, że informacje dotyczące ochrony zwierząt zostaną uwzględnione w programie szkolnym.

"Rzeczpospolita", 24-25.06.1997

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 8

Przykazania lobbysty

I. Nigdy nie zapominaj o głównym przesłaniu.

II. Musisz stworzyć rozbudowaną sieć swoich zwolenników.

III. Musisz zawsze być wiarygodny, uczciwy i konsekwentny

IV. Postaw sobie realne cele

V. Musisz dbać o zbieranie dokładnych i aktualnych informacji na temat postępów w działaniach podjętych w celu realizacji danego zagadnienia

VI. Musisz pamietać, że czasem trzeba ustąpić miejsca komuś, kto lepiej niż ty wywiąże się z zadania: twoim celem jest realizacja zadania.

VII. Przed każdym spotkaniem określ, co zamierzasz z niego wynieść. Bądź precyzyjny.

VIII. Pokaż, że doceniasz wkład tych, których przekonałeś, aby coś zrobili dla reprezentowanej przez ciebie sprawy.

Na podstawie: Sztuka lobbingu w Polsce. Przewodnik, United Agency for International Development oraz Development Alternatives Inc.-GEMINI Small Business Project, wrzesień 1995

MATERIAŁ POMOCNICZY NR 9

Zakładamy szkolne lobby na rzecz ochrony zwierząt

Projekt może być realizowany przez całą klasę lub tych z was, którzy są szczególnie zainteresowani jego celami. Jeśli uważacie, że w waszym otoczeniu żyją zwierzęta, które doświadczają w rozmaity sposób złego traktowania i chcecie podjąć działania na ich rzecz, przede wszystkim powinniście stworzyć w szkole prozwierzęce lobby. Możecie oczywiście pomagać zwierzętom bezpośrednio; zadaniem lobby jest jednak poruszenie całego waszego środowiska lokalnego, co zwykle pozwala uczynić dużo więcej, niż gdybyście poprzestali tylko na bezpośredniej pomocy zwierzętom. Terminem "lobbysta lub "lobbysta"łonek lobby" określa się osobę, która za pomocą wszystkich dozwolonych prawem środków zajmuje się wywieraniem wpływu na działania władz, kształt wydawanych przez nie ustaw i rozporządzeń. Takie będzie też wasze główne zadanie: sprecyzować, jakie niezbędne działania należy podjąć na rzecz zwierząt, ustalić, jakich wymaga to środków, a następnie spróbować wywrzeć wpływ na ludzi podejmujących decyzje, aby zajęli się wskazanymi przez was problemami.

Przez "władzę "ży rozumieć samorząd szkoły, jej władze, samorządy gminne i osiedlowe oraz wszelkie instytucje lokalne, które mogą być pożyteczne dla osiągnięcia waszych celów. Pamiętajcie, że na pozycję decydentów wpływa również sposób traktowania lobbystów, którzy biorąc udział w wyborach, np. do samorządu szkolnego lub - jeśli są już pełnoletni - do organów samorządu lokalnego, będą głosować na kandydatów, którzy popierają ich dążenia.

1. Pierwszym krokiem powinno być rozpoznanie sytuacji. Musicie zebrać odpowiednie informacje, opracować je i rozpowszechnić. Spotkajcie się w gronie zainteresowanych i przeprowadźcie dyskusję na temat potrzeby ochrony zwierząt w waszej okolicy. Może są w niej na przykład schroniska dla bezdomnych zwierząt. Takie placówki prawie zawsze borykają się z trudnościami wynikającymi z niedostatku środków i przyjmują pomoc w każdej postaci. Być może miejscowy ogród zoologiczny ma kłopoty z zapewnieniem zwierzętom karmy lub też znacie przykłady okrucieństwa w stosunku do zwierząt. Zróbcie listę takich spraw. Następnie sprawdźcie każdą informację: będzie to wymagało udania się, np. do schroniska i przeprowadzenia rozmowy z jego personelem. Starajcie się zgromadzić możliwie wiarygodne dane - od tego będzie zależało powodzenie waszej akcji.

2. Ustalcie hierarchię problemów - które z nich uważacie za najpilniejsze, które mogą poczekać. Po dyskusji ułóżcie listę spraw, którymi się zajmiecie w określonym w projekcie czasie.

3. Zorganizujcie "burzę mózgów", aby znaleźć możliwości różnych rozwiązań problemów. Jeśli łączą się one ze sprawami finansowymi, przygotujcie dokładny kosztorys, konsultując się z zainteresowanymi. Jeżeli są to jakieś problemy prawne, musicie poznać obowiązujące przepisy. Na zakończenie opracujcie zgromadzone przez was informacje tak, aby można je było prezentować w czasie waszej akcji. Możecie im nadać formę petycji, plakatów, broszur itp.

4. Ustalcie, kto może pomóc wam w rozwiązaniu problemów, których listę sporządziliście. Zastanówcie się, do jakich osób i instytucji i w jaki sposób musicie się zwrócić. Waszym zadaniem jest dostarczenie zebranych przez was informacji i opracowanych na ich podstawie materiałów ludziom podejmujacym decyzje w waszym środowisku lokalnym. Musicie ich przekonać o istnieniu problemu i konieczności jego rozwiązania. Zwykle jedno spotkanie lub telefon nie wystarczy: trzeba się "przypominać". Podzielcie się zadaniami: kto, kiedy i gdzie się uda, napisze lub zatelefonuje. Zastanówcie się, które argumenty i przygotowane materiały wykorzystacie w poszczególnych miejscach. Warto także zadbać o sojuszników: poszukać organizacji lub grup, którym są bliskie wasze ideały, sprawdzić, czy nie można skorzystać z ich pomocy, zaproponować im utworzenie koalicji na rzecz wspólnych celów. Zadbajcie o informowanie o waszej akcji wszystkich, którzy mogą wam w jakikolwiek sposób pomóc. Możecie np. rozlepić informujące o niej plakaty.

5. Ustalcie harmonogram działań, obejmujący także wasze cykliczne spotkania, w celu wymiany informacji i ustalania dalszego planu działania. Określcie, kto będzie odpowiadał za poszczególne elementy waszego projektu.

 

Początek strony

Powrót